President Gustavo Petro kondigde op sociale media aan dat Colombia van plan is om Saab Gripen gevechtsvliegtuigen van Zweden aan te schaffen ter vervanging van de verouderde vloot van Israëlische Kfir vliegtuigen. Colombia is van plan om 16 tot 24 gevechtsvliegtuigen te kopen van het Zweedse Saab.
Er blijft echter onzekerheid bestaan over de haalbaarheid van de verkoop vanwege het risico van een mogelijk veto door de Verenigde Staten.
“Naar aanleiding van de intentieverklaring die is ondertekend door de regering van het Koninkrijk Zweden, en na goedkeuring van de strategische luchtverdediging van het land als een prioritair project, kondig ik hierbij aan: De aan te schaffen vloot is volledig nieuw, met state-of-the-art technologie die al operationeel is in Brazilië, en is van de Saab 39 Gripen lijn,” verklaarde president Petro.
De beslissing volgt op een langdurig inkoopproces gericht op het moderniseren van de Colombiaanse luchtmacht (FAC). Momenteel heeft Colombia een verouderende vloot van Israeli Aerospace Industries (IAI) Kfir straaljagers, afgeleid van de Franse Dassault Mirage 5 en die het einde van hun operationele levensduur naderen.
In december 2022 maakte Colombia publiekelijk bekend na een langdurige competitie 16 Rafale-jets te willen aanschaffen van het Franse Dassault Aviation. De Rafale werd aanvankelijk verkozen boven twee belangrijke rivalen: de in de VS geproduceerde Lockheed Martin F-16 Block 70/72 en de Zweedse Saab Gripen E. De onderhandelingen werden aan het einde van het fiscale jaar echter niet afgerond, waardoor de potentiële order uiteindelijk kwam te vervallen.
Nu zijn de Gripen E/F straaljagers van Saab naar voren gekomen als de voorkeursoptie van Colombia. Gripen gevechtsvliegtuigen, die bekend staan om hun veelzijdigheid, worden momenteel geëxploiteerd door Brazilië, waardoor ze een aantrekkelijke regionale keuze zijn. Het besluit van Colombia zou echter wel eens op weerstand van de Verenigde Staten kunnen stuiten.
De Verenigde Staten kunnen een veto uitspreken over de export van bepaalde technologieën, zoals motoren voor militaire vliegtuigen. Dit komt door de strikte exportregels die de VS hanteert voor gevoelige technologieën, zoals die worden gebruikt in defensieproducten. In dit geval heeft Colombia gekozen voor de Saab Gripen, een gevechtsvliegtuig dat gebruikmaakt van Amerikaanse motoren. Omdat deze motoren onder Amerikaanse exportregels vallen, heeft de VS het recht om te beslissen of ze mogen worden geëxporteerd naar andere landen.